Ο Αγρινιώτης γλύπτης των Ηρώων του 1821
Ζούμε στην δεκαετία του 2020, που συμπληρώνονται 200 χρόνια από την Εθνοσωτήρια Επανάσταση του 1821. Ολόκληρη εκείνη την δεκαετία πριν δυο αιώνες, δόθηκαν μάχες που κερδήθηκαν ή χάθηκαν, σε Μωριά και Ρούμελη, σε στεριά και θάλασσα. Πολεμώντας οι μακρινοί μας πρόγονοι και χύνοντας το αίμα τους σε κάθε μάχη, μικρή ή μεγάλη, έφεραν την λευτεριά στον τόπο.
Τώρα 200 χρόνια μετά, εδώ στην Δυτική χέρσο Ελλάδα του τότε, Αιτωλοακαρνανία του σήμερα, στο Βραχώρι, στο Ζαπάντι, στο Ξηρόμερο, στο Απόκουρο, στον Καρβασαρά, στον Ορεινό Βάλτο, στην Ναύπακτο και στο ηρωικό Μεσολόγγι, τιμούνται με επετειακές εκδηλώσεις και στήσιμο προτομών και ανδριάντων οι αγωνιστές, που από κλέφτες και αρματωλοί έγιναν ξακουστοί καπεταναίοι και στρατηγοί.
Ένας νέος άνθρωπος από το χωριό Σπολάϊτα κοντά στο Αγρίνιο, 200 χρόνια μετά την Επανάσταση, ξαναζωντανεύει με το έμφυτο ταλέντο του στην γλυπτική, τους ήρωες αγωνιστές του τότε.
Δουλεύει την πέτρα, τον πηλό, τον γύψο και τα μέταλλα, με τόσο μεράκι, πάθος και ρεαλισμό, που τα έργα του φαντάζουν ολοζώντανα και όσοι τα αντικρύζουν μένουν με ανοιχτό το στόμα.
Ο Ευάγγελος Τύμπας του Ιωάννη, στο βιογραφικό του δεν δηλώνει ότι σπούδασε την γλυπτική σε πολλά και τρανά Πανεπιστήμια, ούτε ότι εκπαιδεύτηκε από γνωστούς, καταξιωμένους και ακριβοπληρωμένους «μοδάτους» καλλιτέχνες. Δηλώνει υπερήφανα αυτοδίδακτος και όταν του ζητάνε να μιλήσει για τα έργα του, φειδωλός στις δηλώσεις του, απαντάει ότι τα έργα του μιλάνε από μόνα τους!
Έμαθε από μικρό παιδί να αγαπάει ξύλα και πέτρες. Και αντικρύζοντας τα σχήματά τους, να σκέφτεται τι μορφή ήρωα αγωνιστή, μπορεί να βγάλει από μέσα τους, πελεκώντας με το παλιό στομωμένο τσεκούρι, που του χάρισε κάποτε που ήταν μικρό παιδί η γιαγιά του.
Πλάθει τον πηλό, το κερί, τον γύψο με τα χέρια του, χωρίς να κοιτάζει ρολόι. Ξεχνιέται δουλεύοντας και μετράει τον χρόνο με τα προοδευτικά στάδια του έργου που έχει καταπιαστεί.
Πρόσφατα εργαζόμενος στον τελευταίο του, πέμπτο κατά σειρά ανδριάντα, «ξεχάστηκε» δουλεύοντας για 39 ώρες…Γιατί τόσο πολύ του πήρε να χαράξει τα έντονα χαρακτηριστικά στο σκαμμένο από τα χρόνια πρόσωπο, που όταν τοποθετηθεί, στο μέρος που θα τοποθετηθεί, θα γράψει ιστορία!
Όλες, οι δεκάδες προτομές, που έχει κατασκευάσει μέσα σε πολύ λίγα χρόνια, δεν είναι κούφιοι «τενεκέδες» αλλά ορειχάλκινα γλυπτά βαριά και στιβαρά.
Ο τρίτος του ανδριάντας, που πρόσφατα-28 Σεπτέμβρη 2025-τοποθετήθηκε στο λιμάνι της Αμφιλοχίας, είναι ο Αρχιστράτηγος της Επανάστασης Γεώργιος Καραϊσκάκης που πολύ παραστατικά ορμάει στην μάχη με υψωμένο το σπαθί του.
Η λάμα του σπαθιού του μόνο ζυγίζει 11 κιλά, πιστόλες-μαχαίρι από 4 κιλά το καθένα! Συνολικά το βάρος του ανδριάντα ξεπερνάει τα χίλια κιλά από ορείχαλκο!
Στον 4ο Ανδριάντα του, τον Δημογέροντα Χρήστο Καψάλη στο Μεσολόγγι, που έγιναν τα αποκαλυπτήριά του την 1η Δεκεμβρίου 2025, ο δαυλός και η φλόγα που κρατάει ζυγίζουν 120 κιλά, με συνολικό βάρος πάνω από έναν τόνο.
Δεν κάνει έργα από «πάφυλα», γιατί πιστεύει ότι στους ήρωες αγωνιστές του 21 που σχεδόν κατά αποκλειστικότητα σμιλεύει, δεν τους πρέπει «φθηνοκατασκευή» που θα την «πάρει» ο αέρας...
Επιμελείται ο ίδιος τα έργα του από την πρώτη μολυβιά, στο τετράδιό του που τα σχεδιάζει, μέχρι και την τοποθέτησή τους.
Τα υλικά του πάντα είναι τα καλύτερα τόσο των μεταλλικών γλυπτών, όσο και των βάσεων που αυτά στηρίζονται.
Επισκέπτεται ο ίδιος πολλές φορές τον χώρο της ανέγερσης του μνημείου και επιστατεί από το σκάψιμο των θεμελίων-βαθιά όσο πρέπει-στην κατασκευή, με ακρίβεια χιλιοστού, της από συμπαγές μάρμαρο Μεσολογγίου βάσης και φυσικά στην τοποθέτηση της προτομής ή ανδριάντα.
Είναι πάντα κοντά στα προπλάσματα των γλυπτών του, όταν τα πηγαίνει στο χυτήριο, (Αθήνα) και βάζει τις τελευταίες του πινελιές πριν την χύτευση.
Αλλά και μετά όταν βγει το μεταλλικό πλέον έργο του και κρυώσει, δουλεύει πάνω του αμέτρητες ώρες, επεξεργαζόμενος και διορθώνοντας ατέλειες, από τον λιωμένο ορείχαλκο, για να φθάσει να ικανοποιηθεί πλήρως ο «απαιτητικός» του χαρακτήρας.
Γιατί πιστεύει ότι ο καλλιτέχνης φέρει μεγάλη ευθύνη για το έργο του. Και όταν αυτό βγει στην κοινή θέα και κριτική όλων, είναι πλέον αργά για διορθώσεις…
Ο γλύπτης Βαγγέλης Τύμπας επιλέγει μόνος του τα κατάλληλα μάρμαρα για τις βάσεις των έργων του. Πάντα προτιμάει συμπαγή μάρμαρο και όχι «φλούδες» μαρμάρινης επιφάνειας όπως συνηθίζεται, για να βάζουν στην τσέπη λεφτά κάποιοι... Ανεξάρτητα αν σε λίγα χρόνια οι μαρμάρινες πλάκες ξεκολλήσουν και πέσουν από το τσιμεντένιο βάθρο…
Αλλά και στα χυτήρια των Αθηνών που κατά προτίμηση «αγαπούν» τους γλύπτες πελάτες τους που δεν είναι…παρών, ο Τύμπας τους γίνεται «κολλιτσίδα» και παραβρίσκεται σε όλα τα στάδια χύτευσης του κάθε έργου του. Χυτήριο του δήλωσε ότι δεν μπορεί να τον εξυπηρετήσει γιατί είναι πολύ απαιτητικός στις χιλιάδες μικρολεπτομέρειες που προσθέτει και κάνει τόσο ρεαλιστικά τα δημιουργήματά του! Στα οποία μπορείς να μετρήσεις ακόμα και τις τρίχες από τα μουστάκια των ηρώων του 21, και να «ξεσκονίσεις» και τις φούντες των τσαρουχιών τους κουνώντας τες!
Μέσα σε μόλις 5-6 χρόνια φιλοτέχνησε έργα αθάνατα κατασκευαστικά, αλλά και ανυπέρβλητα ποιοτικά. Συμμετείχε σε πολλές εκθέσεις στην Αιτωλοακαρνανία, Πάτρα και Αθήνα.
Έργα του κοσμούν πλατείες πόλεων, δρόμους ναούς, ιδρύματα, κατασκηνώσεις και πολλούς ιδιωτικούς χώρους στην Ελλάδα, Σουηδία, Ελβετία, Αγγλία, Ηνωμένες Πολιτείες και Αυστραλία.
Κορυφαία έργα του, (τοποθετημένα ήδη) θεωρούνται οι ανδριάντες του Ιωσήφ των Ρωγών και του Χρήστου Καψάλη στο Μεσολόγγι, του Μιχάλη Κούση στο στάδιο Αγρινίου και του Γεωργίου Καραϊσκάκη στο κέντρο της Αμφιλοχίας.
Είναι σίγουρο ότι την δεκαετία που διάγουμε, θα την χαρακτηρίσουν στον τομέα της γλυπτικής, οι προτομές και ανδριάντες των Ηρώων του 1821, δια χειρός Βαγγέλη Τύμπα από την Σπολάϊτα του Αγρινίου.
Α.Κ.Κ.
